Marinus Oostenbrink Adviezen Stedenbouw Architectuur JANUARI 2016

Stedelijk tuindorp en stationsplein

CONCEPT+PROGRAMMA IN 11  HOOFD-PUNTEN

1.overwegend grondgebonden bestemming WONEN
2.streefbeeld is het stedelijk TUINDORP met autovrije woonparken
3.hoofdopzet: klassiek amfitheater, gericht op knooppunt=PODIUM
4. samenhang van formele/informele, openbare/groene ruimtes
5.radiale hoofdstructuur: 5 groene park(eer)BOULEVARDS-TRANSFERIA
6.vier RINGEN met acht a tien autovrije WOONPARKEN
7.grote GROEN-DIFFERENTIATE van woonparken met: tuinen, hoven, boomgaarden
8.STATION  als overdekt PLEIN met gemengde voorzieningen-gebouwen
9.SPECIALS in de vorm van TERRAS-gebouwen langs A28    
10.wooncapaciteit: ca 554 kavels-EG-HUIZEN + ca 500 TERRAS-appartementen
11.bijzondere bestemmingen  in NS-PLEIN-PODIUMGEBOUW ca 64.000 M2 BVO

A. PROGRAMMA: UITGANGSPUNTEN EN AMBITIES
Deze nieuwe her-ontwikkelingsvisie van het PODIUM-gebied is een bewerking van eerdere modellen met vergelijkbare radiale hoofdopzet. In deze visie-uitwerking wordt gestreefd naar een overwegend 100 % woonmilieu, dat onderscheidend is binnen de WERELD VAN VERSCHIL die VATHORST  als geheel reeds biedt. De ruimtelijke hoofdopzet  met radiale boulevards en ringvormige deelgebieden geeft een duidelijke eenheid, die is gericht op het NS-station als centraal PODIUM en knooppunt  van alle vervoersmodaliteiten. Deze is vergelijkbaar met de hoofdvorm van een historisch AMFI-THEATER, rond een  toneel podium: een klassiek , theatraal thema. De achterliggende gedachte daarbij is dat verbinden, acteren, ontmoeten (semi-)stedelijke activiteiten en functies zijn, die behoren bij het KNOOPPUNT, als centrum van (nieuwe) ruimtelijke ontwikkelingen. 

Onder  het motto “van KANTORENPARK naar WOONPARK”  wordt daarmee onder meer ook verbonden en voorgesteld: de karakteristiek van een “STEDELIJK TUINDORP”, als een ruim, parkachtig-woonmilieu met grotendeels grondgebonden woningen. Tegelijkertijd wordt ingezet op een heldere tuin-stedelijke groenstructuur met bomenrijke boulevards, die beschouwd worden als een stelsel van GESPREIDE TRANSFERIA, met 100 % maaiveld-parkeren. Deze meer formele groene boulevards omsluiten  de acht tot tien meer intieme en informele, autovrije woonparken, waaraan alle grondgebonden woningen gesitueerd zijn. Deze “woonparken” hebben een vrij groen-oppervlak van minimaal ca  1500 m2 en maximaal ca 4500 m2. Het aantal laagbouw-kavels-woningen per woonpark bedraagt gemiddeld ca 55 EG-woningen bi een totaal van ca 554 kavels en 10 woonparken.    
De semi-stedelijke radiale hoofdopzet wordt benut om het NS-station op te waarderen als een aantrekkelijk “BRANDPUNT” dat ook een betere toegang geeft tot het bestaande winkelcentrum aan de zuid- en oost-zijde. Bovendien wordt hiermee een sterk gedifferentieerde eenheid gegeven aan het gebied, tussen A28, station en winkels.  De opbouw uit 8 a 10 kleinere eenheden (taartpunten) biedt goede mogelijkheden voor een goed faseerbare ontwikkeling, in een ringvormige structuur. Daarbinnen bieden de randen aan noord- en zuidzijde goede mogelijkheden voor bijzondere voorzieningen, incl woon- en werk-functies. 

B. CONCEPT EN STRUCTUUR: RADIAAL-BOULEVARDS EN RINGEN
De ligging tussen NS-station, rijksweg A28 en winkelcentrum is bepalend voor het “brandpunt-karakter” van de locatie. Daarom wordt er gekozen voor een radiale hoofdstructuur, waarvan de OV-halte het middelpunt vormt. Hiermee zijn optimale verbindingen mogelijk tussen alle elementen in de directe omgeving, waarbij het TRANSFERIUM gespreid wordt over de groene boulevards, met 100 % maaiveld-parkeren voor alle gebruikers. De parkeercapaciteit op maaiveld per transferium-boulevard bedraagt ca 135 tot 200 pp, verdeeld over 6 boulevards totaal ca 1100 PP.  De aanwezige oost-west-tangent wordt gehandhaafd en bij voorkeur aan de westzijde verbonden met LAAK3 door een VOET-FIETS-BRUG over het spoor.

C. RING 1: STATION ALS BRANDPUNT, PLEIN, GEBOUW
Boven het kruispunt van spoorlijn, stationsgebouw en verkeerstunnel , als een OVERDEKT PLEIN, wordt voorgesteld: een zwevend, ringvormig multifunctioneel gebouw , geschikt voor uiteenlopende, regionale voorzieningen. Daarbij wordt gedacht aan: medische specialisaties, gymnasium en kleine bedrijven(hoogte 24 m, met vloercapaciteit van ca 64.000 m2 bvo. Hiermee wordt een duidelijk LANDMARK  geïntroduceerd voor NS, WINKELS en PODIUM, als nieuwe en aantrekkelijke identiteit. Uiteraard zal nader onderzoek moeten uitwijzen wat de meest aantrekkelijke omvang van volume en vloeroppervlak zal kunnen zijn in relatie tot positie, markt en (toekomstige) behoefte.

D. RING 2: SPECIALS ROND STATIONSPLEIN
Aan de noordzijde van het nieuwe stationsplein vormen de vijf  “TAARTPUNTEN”  een kleine reeks van unieke woon-werkgebouwen, met studio’s, lofts, jongerenwoningen en kleine horeca-vestigingen. Deze vormen de stedelijke maar toch intieme “omarming” van het NS-brandpunt, dat zo kan uitgroeien tot een “melting hot(s)pot”.  Binnen de beeldspraak van het podium en het amfitheater zijn deze bijzondere gebouwen de belangrijkste acteurs op het podium van THEATER VATHORST als geheel.
Ook zijn deze “spelers”  de secondanten van de groene park(eer)boulevards en de  inleiding tot het achterliggende groene woon-park-eer-milieu in RING 3. De maximale hoogte bedraagt 24 meter, met totale volume-capaciteit van ca 60.000 m3, met ca 20.000 m2 bruto vloeroppervlak. Vertaald in woon-werk-eenheden of studio’s betekent dit een potentiële capaciteit van ca 200 eenheden van elk 100 m2 bvo. Ook hiervoor geldt dat nader onderzoek de toekomstige gebruiks- en afzetmogelijk-heden zal moeten kunnen aantonen. Het is ook goed denkbaar om bij een hoogte tot 4 lagen (12 meter) deze SPECIALS als grondgebonden stadshuizen, met kantoor-werk-ruimte aan huis,  te ontwikkelen, op een beperkt kaveloppervlak, met royale dakterrassen als buitenruimte. 
     
E. RING 3: GROENE WOONPARKEN
Deze ringvormige zônes vormen het hart van de nieuwe gebiedsontwikkeling, met grondgebonden woningen met royale percelen aan 8 tot 10 ruim bemeten, autovrije, groene hoven als woonparken of boomgaarden. De woonparken hebben een oppervlak van  gemiddeld 3000 m2, elk  met  ca 55 woningen. Dat kan betekenen dat elke woning buiten het eigen, individuele perceel nog een “surplus” heeft van ca 50 m2 extra in het eigen woonpark.
Hiermee onderscheidt dit type woonmilieu zich hiermee in kwalitatieve zin, want autovrij en geheel groen ingericht, bij voorkeur in beheer bij aanwonenden. Alle parkeren vindt plaats op de brede, groene, radiale boulevards. Verblijfskwaliteit en woonbeleving zijn hierdoor maximaal gewaarborgd. Door de maximale bouwhoogte van 12 meter resp 4 woonlagen, zijn zowel grotere EG-, als kleinere beneden-boven-woningen mogelijk. Uitbreidbaarheid en splitsbaarheid van alle huizen behoort tot de kenmerken van het basistype, dat in breedte varieert van smal/diep tot breed/ondiep, mede afhankelijk van consumenten-voorkeuren. Capaciteit ca grondgebonden 554 EG-percelen-woningen,  met maximaal ca 120.000 m2  bruto vloeroppervlak. Voor een deel zou dit volume ook ingezet kunnen worden voor een aandeel van kleinere/ goedkope EG- en/of BEBO-woningen. Hiermee zou het totaal aantal woningen  ook vergroot/uitgebreid kunnen worden met maximaal 50 %, mede afhankelijk van  behoefte/ vraag/ markt. 

F. RING 4: TERRAS-TORENS EN TERRAS-WONINGEN
De buitenste RING 4 bestaat uit een reeks van zes terras-vormige woon-werk-gebouwen, deels opgenomen in het profiel van de dijk langs de A28. Het hoogste punt (ca 60 meter) sluit aan de bij de bestaande kantoren, maar daalt in westelijke richting af tot hoogtes van 24 en 12 meter. Deze hoogteverschillen geven uitdrukking aan de schaalverkleining, die kenmerkend is voor de herontwikkeling: van grootschalige kantorenlocatie naar intiem, gemengd woonmilieu in het groen.

Alle terras-torens  zijn geplaatst in de assen het radiaal-schema van de groene boulevards. Daardoor  is  er ook sprake van een  duidelijke, ruimtelijke relatie met het centrale PODIUM-gebouw in het NS-plein in RING 1. Ook wordt daarmee extra vorm gegeven aan de beeldspraak van het trapvormige AMFITHEATER. De koppeling van twee terras-torens ter weerszijden van het spoortracée tot een POORTGEBOUW versterkt de eigen identiteit en het DOMEIN-karakter van het  podium-laak-gebied als geheel.
De terras-torens kunnen verschillend worden uitgewerkt voor wonen en/of werken, rekening houdend met de A28 (geluidbelasting) aan de noordzijde en de goede bezonning aan de zuidzijde, Elke terras-toren heeft een footprint van ca 600 m2, bij een gemiddelde hoogte van 42 meter en een totale BVO-capaciteit van ca 52.000 m2 bvo. Dit staat gelijk aan ca 500 terras-appartementen a 100 m2 bvo.